Γράφει η κυρία Αλίκη Ελένη Πουλή, MSc Ψυχολόγος - Ψυχοθεραπεύτρια, MBPsS, Division of Clinical Psychology, MSc, Pg. Dip Psychiatry, Cardiff University, School of Medicine, Specialized in School Health for Children and Adolescents, Member of IEPA Early Intervention in Mental Health.
Φροντίδα του εαυτού, αυτή η άγνωστη....
Μπορεί από τη παιδική μας ηλικία να έχουμε μια εικόνα του τι σημαίνει να μας φροντίζουν ή τι σημαίνει να φροντίζουμε τους σημαντικούς άλλους γύρω μας, ωστόσο μεγαλώνοντας φαίνεται να δυσκολευόμαστε να διαμορφώσουμε έναν φροντιστικό εαυτό.
Η αλήθεια είναι ότι από μικρή ηλικία αρχίζουμε να αναγνωρίζουμε, να αισθανόμαστε και να βιώνουμε, σε διαφορετικό βαθμό, την έννοια της φροντίδας ως δέκτες από το περιβάλλον μας (μας ντύνουν καλά να μη κρυώσουμε, μας ταΐζουν θρεπτικές τροφές, μας βγάζουν βόλτα για να παίζουμε, κ.α.). Παράλληλα, παρατηρούμε πως είναι να φροντίζουμε κάποιο σημαντικό πρόσωπο στη ζωή μας κι ετσι διαμορφώνουμε και τη θέση του φροντιστή ή πομπού της φροντίδας. Κάπου ανάμεσα στους ρόλους του φροντιζόμενου και του φροντιστή δυσκολεύομαστε να συνθέσουμε τους δύο παραπάνω τρόπους λειτουργίας όταν έχουν κατεύθυνση τον εαυτό μας.
Γι' αυτό το λόγο ως ενήλικες δυσκολευόμαστε να εφαρμόσουμε τη φροντίδα του εαυτού μας, μιας και απαιτεί να βρεθούμε ταυτόχρονα στη θέση αυτού που παρέχει φροντίδα και στη θέση του φροντιζόμενου. Η αυτοφροντίδα αποτελεί ανάγκη και η σύνθεση των δύο ρόλων είναι μια δεξιότητα, η οποία καλλιεργείται.
Η καλλιέργεια του εσωτερικού μας φροντιστή
-Ξεκινήστε να αφιερώνετε χρόνο για να κάνετε πράγματα που σας αρέσουν. Διαμορφώστε ένα πρόγραμμα το οποίο περιλαμβάνει καθημερινές δραστηριότητες που τις βρίσκετε χαλαρωτικές, διασκεδαστικές ή δυναμωτικές. Αυτές οι δραστηριότητες θα μπορούσαν να είναι τόσο απλές όσο η ανάγνωση ενός βιβλίου ή τόσο μεγάλες όσο οι διακοπές.
-Φροντίστε τη ψυχική και σωματική σας υγεία. Αυτό σημαίνει να τρώτε τακτικά γεύματα, να κοιμάστε αρκετά, να φροντίζετε για την προσωπική σας υγιεινή και οτιδήποτε άλλο διατηρεί την καλή σας υγεία ψυχική και σωματική.
Μαθαίνοντας πως η φροντίδα του εαυτού αποτελεί προτεραιότητα
-Πάντα θα υπάρχουν άλλα πράγματα να κάνετε, αλλά μην τα αφήνετε να διακόψουν τον χρόνο που αφιερώνετε για τη φροντίδα του εαυτού σας. Η αυτοφροντίδα πρέπει να έχει την ίδια σημασία με άλλες υποχρεώσεις ή ευθύνες.
-Θέστε συγκεκριμένους στόχους. Είναι δύσκολο να ακολουθήσετε αόριστους στόχους, όπως «Θα αφιερώσω περισσότερο χρόνο για αυτοφροντίδα». Αντ’ αυτού, δοκιμάστε κάτι συγκεκριμένο, όπως «θα περπατάω για 30 λεπτά κάθε βράδυ μετά το δείπνο».
Η επανάληψη, φροντιστικών προς τον εαυτό, συμπεριφορών βοηθούν στην εδραιώση τους
-Ακριβώς όπως η κατανάλωση ενός μήλου δεν εξαλείφει τα προβλήματα υγείας, η χρήση της αυτοφροντίδας μόνο μία φορά δεν θα έχει μεγάλη επίδραση στη μείωση του άγχους ή της συναισθηματικής φόρτισης. Επιλέξτε δραστηριότητες που μπορείτε να κάνετε συχνά και θα μπορείτε να συνεχίσετε στη καθημερινότητά σας.
Θέστε όρια για να προστατεύσετε την αυτοφροντίδα σας
-Δεν χρειάζεστε μια σημαντική υποχρέωση για να πείτε «όχι» στους άλλους - η φροντίδα του εαυτού σας είναι σημαντικός και θεμιτός λόγος. Υπενθυμίστε στον εαυτό σας ότι οι ανάγκες σας είναι εξίσου σημαντικές με αυτές οποιουδήποτε άλλου.
Λίγα λεπτά αυτοφροντίδας είναι καλύτερα από την απουσία της
-Ρυθμίστε ένα ξυπνητήρι που θα σας υπενθυμίζει να κάνετε τακτικά διαλείμματα, ακόμα κι αν πρόκειται απλώς για μια βόλτα γύρω από το τετράγωνο ή για ένα σνακ χωρίς διακοπές. Συχνά, η αποστασιοποίηση θα σας δώσει ενέργεια να εργαστείτε πιο αποτελεσματικά όταν επιστρέψετε.
Οι ανθυγιεινές δραστηριότητες δεν υπολογίζονται ως αυτοφροντίδα
-Η χρήση ουσιών, η υπερκατανάλωση τροφής και άλλες ανθυγιεινές συμπεριφορές μπορεί να κρύβουν τα άβολα συναισθήματα και τη δυσφορία προσωρινά, αλλά προκαλούν περισσότερα προβλήματα μακροπρόθεσμα.
Είναι σημαντικό να αντισταθείτε στις μελλοντικές εκπτώσεις (future discounting), κατα τις οποίες δυσκολευόμαστε να λάβουμε αποφάσεις σχετικά με κάποιο όφελος στο μέλλον, ενώ προτιμούμε να πάρουμε κάποιες αποφάσεις οι οποίες στο παρόν φέρνουν πρόσκαιρη ευχαρίστηση ή ανακούφιση από τη δυσφορία. Για παράδειγμα για να αποκομίσουμε το μελλοντικό όφελος της μείωσης κινδύνου καρδιαγγειακών προβλημάτων, θα πρέπει στο παρόν να ανεχτούμε την άμεση δυσφορία που μπορεί να μας προκαλέσουν η ένταξη της καθημερινής φυσικής άσκησης και η αποφυγή κατανάλωσης θερμιδογόνων τροφών.
Συνεχίστε με τη φροντίδα του εαυτού σας, ακόμα και όταν αισθάνεστε καλά. Κάνοντάς το αυτό θα κρατηθείτε σε ένα βοηθητικό πρόγραμμα. Επιπλέον, η αυτοφροντίδα μπορεί να είναι ανάμεσα στους λόγους χαρή στους οποίους αισθάνεστε καλά!
Επικοινωνήστε μαζί μας
Βιβλιογραφία
Barbara Riegel, Sandra B. Dunbar, Donna Fitzsimons, Kenneth E. Freedland, Christopher S. Lee, Sandy Middleton, Anna Stromberg, Ercole Vellone, David E. Webber, Tiny Jaarsma, (2021) Self-care research: Where are we now? Where are we going?, International Journal of Nursing Studies,Volume 116,2021, 103402
Therapist Aid. (2020) Self- Care Tips
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου